22 maja 2025
Projekt OceanICU na półmetku
Naukowcy spotykają się w Sopocie na spotkaniu projektu OceanICU, który ma na celu pogłębienie wiedzy o oceanicznej biologicznej pompie węglowej, naturalnym procesie oferującym usługę wartości bilionów dolarów na rzecz spowolnienia zmian klimatycznych.
Konsorcjum Pan-European OceanICU, składające się z 30 partnerów, organizuje tygodniowe spotkanie w siedzibie Instytutu Oceanologii Polskiej Akademii Nauk (IO PAN) w ramach podsumowania półmetka projektu. Położony nad Morzem Bałtyckim Sopot jest idealną sceną dla partnerów projektu, którzy chcą wymienić się doświadczeniami i zaplanować kolejne działania.
Oceany pochłaniają około 25% węgla, który emitujemy do atmosfery. Gdyby tak nie było, skutki zmian klimatycznych byłyby poważniejsze.
OceanICU to pięcioletni projekt finansowany ze środków programu Horizon Europe oraz Brytyjskiego funduszu Badań i Innowacji, którego celem jest poszerzenie wiedzy na temat biologicznej pompy węglowej w oceanach (BCP), aby zapewnić podstawową wiedzę i narzędzia pomagające decydentom, organom regulacyjnym i branży oceanicznej — rybołówstwu, górnictwu i szerszej niebieskiej gospodarce — w zarządzaniu wpływem swoich działań na poziom dwutlenku węgla w oceanach i zrozumieniu tego wpływu. Celem jest doprowadzenie do większego zrozumienia kwestii zmian klimatu, zgodnie z Europejskim Zielonym Ładem, mającym na celu redukcję emisji netto gazów cieplarnianych do zera do 2050 r. Konsorcjum obejmuje wiodące uniwersytety i instytuty badawcze z 14 krajów europejskich i łączy wiedzę specjalistyczną i metody z całego spektrum nauk o oceanach, a także nauk społecznych, rozwoju oprogramowania i nauki o danych. Interdyscyplinarny plan prac projektu obejmuje pomiary i kwantyfikację kluczowych procesów ekologicznych w ramach BCP związanych ze strukturą ekosystemu – od ogromnych płetwali karłowatych po maleńki plankton – w celu zrozumienia, w jaki sposób organizmy biologiczne żyjące w oceanie kontrolują pobieranie i magazynowanie węgla, a także prowadzenie warsztatów z wybranymi interesariuszami, udoskonalanie modeli i tworzenie przyjaznych dla użytkownika narzędzi wspomagających podejmowanie decyzji, które umożliwią dokładne prognozowanie scenariuszy służących do umiejętnego zarządzania obszarami morskimi.
– Usługa wyceniana na bilion dolarów jest zdecydowanie warta wszelkich wspólnych badań i inwestycji potrzebnych do jej prawdziwego zrozumienia — powiedział prof. Richard Sanders, główny koordynator projektu z NORCE (Norwegia). – A po dwóch i pół roku, spotkanie w tym tygodniu gromadzi wszystkich partnerów aby podsumować doskonałą pracę która została wykonana do tej pory i zsyntetyzować nasze odkrycia. To nasz moment Janusa – dodał, odnosząc się do rzymskiej postaci mitologicznej Janusa. – To dla nas teraz kluczowa kwestia, aby określić, w jaki sposób ostrożnie zmienić kierunek, aby osiągnąć znaczący wpływ poprzez upowszechnianie naszych wyników na rzecz społeczności naukowej, sektora gospodarki niebieskiej, polityki i całego społeczeństwa.
Do najważniejszych osiągnięć pierwszej części projektu należą: wkład w 28 prac naukowych opublikowanych w czasopismach o dużym wpływie, ukończenie ważnych prac terenowych na morzu w ramach licznych wypraw, udoskonalenie modeli i stworzenie prototypu narzędzia wspomagającego podejmowanie decyzji, obecnie dostępnego na przełomowej platformie EDITO. Projekt zapewni również skuteczną ścieżkę edukacyjną dla naukowców rozpoczynających karierę oraz młodych Europejczyków zainteresowanych obserwacją oceanów.
– Z przyjemnością gościmy naszych kolegów z całej Europy i po raz kolejny korzystamy z obiektów Instytutu jako miejsca ważnych dyskusji i podejmowania decyzji kształtujących przyszłość europejskich obserwacji i badań oceanów – powiedział dr Maciej Telszewski. – Nasze stałe zaangażowanie w liczne projekty europejskie odzwierciedla naszą siłę naukową jako Instytutu i potwierdza wysokie kompetencje poszczególnych badaczy zapraszanych do różnych konsorcjów – dodaje. IO PAN przyczynia się do rozwoju OceanICU, odgrywając wiodącą rolę w opracowaniu planu globalnej obserwacji dwutlenku węgla na powierzchni oceanów, którego celem jest dostarczenie go do Global Greenhouse Gas Watch oraz innych narzędzi zarządzania cyklami gazów cieplarnianych.
Więcej informacji na temat OceanICU można znaleźć na stronie internetowej: https://ocean-icu.eu/
Prezentacja prototypu OceanICU DST na platformie EDITO: https://www.youtube.com/watch?v=2i-7PhxpCV8