„Śladami dinozaurów. Od pustyni Gobi do Muzeum Historii Naturalnej” – wystawa o spełnionych i niespełnionych marzeniach

Wystawa o odkryciach, które zmieniły paleontologię

W Pałacu Staszica w Warszawie odbył się wernisaż wystawy „Śladami dinozaurów. Od pustyni Gobi do Muzeum Historii Naturalnej”, która stała się zarazem symbolicznym początkiem publicznej debaty wokół budowy pierwszego nowoczesnego Muzeum Historii Naturalnej w Polsce.

Ekspozycja prezentowana na dziedzińcu PAN opowiada historię legendarnych polskomongolskich wypraw paleontologicznych organizowanych w latach 1963–1971 na pustynię Gobi. To właśnie podczas tych ekspedycji polscy naukowcy dokonali odkryć, które na trwałe wpisały Polskę do światowej historii paleontologii.

Wernisaż otworzył kurator wystawy, Maciej Piwowarczuk. Głos zabrali również: prof. Marek Konarzewski, Prezes Polskiej Akademii Nauk; J.E. Oyundari NavaanYunden, Ambasador Mongolii w Polsce; prof. Jarosław Stolarski, pełnomocnik ds. Muzeum Historii Naturalnej i dyrektor Instytutu Paleobiologii PAN; Mariusz Jaworowski oraz Monika Kallista, Kanclerz PAN.

Muzeum Historii Naturalnej jako wspólne przedsięwzięcie

W swoich wystąpieniach uczestnicy wielokrotnie podkreślali, że wystawa jest czymś więcej niż opowieścią o dinozaurach. To również manifest idei stworzenia Muzeum Historii Naturalnej w Warszawie.

„Wernisaż tej wystawy to okazja, aby wrócić do historii, która dziś nas łączy, a będzie rozpoczynać przyszłość. Mamy nadzieję, że to pierwszy maleńki krok, który doprowadzi nas do powstania Muzeum Historii Naturalnej, istniejącego już w naszych marzeniach” – mówił Marek Konarzewski, Prezes PAN. Podkreślał również, że projekt MHN ma stać się przedsięwzięciem budowanym wspólnie przez instytucje, środowiska naukowe i partnerów społecznych, a jego celem jest przywrócenie widzialności dorobkowi polskiej nauki, zaznaczając jednocześnie, że Polska Akademia Nauk chce być inicjatorem budowy Muzeum Historii Naturalnej. Jak podkreślał, Polska pozostaje dziś jedynym dużym krajem europejskim bez nowoczesnego muzeum historii naturalnej, mimo że krajowe zbiory przyrodnicze liczą ponad 9 milionów obiektów.

Prof. Jarosław Stolarski zwracał uwagę, że walka o stworzenie Muzeum Historii Naturalnej trwa od ponad stu lat. „To jest wystawa o marzeniach – spełnionych i niespełnionych. Paleontologia jest najbliższą człowiekowi formą podróży w czasie” – mówił podczas otwarcia. Przypominał również, że polskomongolskie ekspedycje należały do największych sukcesów polskiej nauki XX wieku, a zgromadzone podczas nich kolekcje dinozaurów i pierwotnych ssaków mają dziś światową wartość naukową. „Te absolutnie wyjątkowe zbiory są w naszych rękach, chcemy je pokazać światu. Bo w odkryciach nie chodzi o to, aby je opisywać, ale aby się nimi dzielić”.

Dziedzictwo wypraw i pamięć o prof. Zofii Kielan-Jaworowskiej

Dużo miejsca poświęcono także postaci prof. Zofii KielanJaworowskiej, kierowniczki wypraw na pustynię Gobi, nazywanej „łowczynią dinozaurów”. Jej syn, Mariusz Jaworowski, wspominał podczas wydarzenia niezwykłą determinację i konsekwencję badaczki. „Dorastałem w domu tytanów. W moim życiu nie było dużo mamy, za to była Mongolia. Oraz praca i praca” – mówił. Podkreślał również, że dla prof. KielanJaworowskiej najważniejsze były skuteczność i osiąganie celu, a jej postawa pozostaje inspiracją dla kolejnych pokoleń naukowców.

Szczególny wymiar wydarzeniu nadała obecność Pani Ambasador Mongolii w Polsce. W swoim wystąpieniu Pani Ambasador podkreślała, że polskomongolskie wyprawy paleontologiczne są wyjątkowym przykładem współpracy naukowej ponad granicami. „Ta wystawa pokazuje, jak nauka potrafi łączyć ludzi ponad granicami i przypomina o niezwykłym dziedzictwie Mongolii – kraju dinozaurów” – zaznaczyła.

Wystawa dostępna podczas Nocy Muzeów

Po oficjalnym otwarciu goście mogli zwiedzać wystawę wraz z prof. Jarosławem Stolarskim, oglądając m.in. materiały archiwalne z wypraw, rekonstrukcje i eksponaty związane z odkryciami polskich paleontologów na pustyni Gobi. Organizatorzy podkreślają, że ekspozycja jest nie tylko opowieścią o przeszłości, ale również zapowiedzią przyszłości – projektu nowoczesnego Muzeum Historii Naturalnej, które ma stać się miejscem edukacji, badań i popularyzacji nauki dla kolejnych pokoleń.

Wystawę, pod patronatem Kanclerz PAN, będzie można oglądać podczas Nocy Muzeów w Warszawie, 16 maja w godz. 16:00–24:00.

Galeria