Prof. Marek Konarzewski ponownie prezesem Polskiej Akademii Nauk

Zgromadzenie Ogólne Polskiej Akademii Nauk wybrało prezesa Akademii na kadencję 2027–2030. W głosowaniu, które odbyło się 22 października 2026 r. podczas 157. sesji Zgromadzenia, członkowie PAN powierzyli tę funkcję prof. Markowi Konarzewskiemu. Biolog, który kieruje Akademią od 2023 r., będzie pełnił funkcję prezesa PAN przez drugą kadencję. Nowa kadencja władz Akademii rozpocznie się 1 stycznia 2027 r. 

Prezes PAN kieruje instytucją będącej jednym z najważniejszych elementów polskiego systemu nauki. Jej filarami są członkowie Akademii zrzeszeni w korporacji uczonych – wybitni badaczki i badacze, wyróżniający się szczególnym dorobkiem i autorytetem oraz 70 instytutów naukowych, w których pracuje ponad 4400 badaczy. Prezes PAN przewodniczy Zgromadzeniu Ogólnemu i Prezydium Akademii, sprawuje bieżący nadzór nad instytutami, koordynuje pracę Wydziałów oraz reprezentuje Akademię w kraju i za granicą.

– Dziękuję członkom Akademii za okazane zaufanie i ponowne powierzenie mi funkcji prezesa PAN. W mijającej kadencji wspólnie zażegnaliśmy konflikty, które osłabiały Akademię i przygotowaliśmy nowelizację ustawy o PAN. To kluczowe elementy solidnego fundamentu, na którym będziemy teraz mogli budować przyszłość Akademii. Przed nami m.in. dokończenie prac zmierzających do stworzenia systemowych warunków pozwalających PAN realnie i skutecznie pełnić rolę eksperckiego zaplecza państwa, podpisanie umowy o współpracy z Ministerstwem Obrony Narodowej i dalsze zabieganie o osiągnięcie poziomu 3% PKB na naukę. Będziemy także czynili kolejne wysiłki, aby efektywnie promować naukę i przybliżać ją społeczeństwu, czego symbolem ma być projekt budowy Muzeum Historii Naturalnej – powiedział prezes-elekt prof. Marek Konarzewski.

Przebieg głosowania

Prezes PAN wybierany jest przez Zgromadzenie Ogólne Akademii spośród jej członków krajowych, w głosowaniu tajnym. Do wyboru wymagana jest bezwzględna większość ważnie oddanych głosów, przy obecności co najmniej jednej trzeciej członków krajowych. W głosowaniu wzięło udział 233 członków Akademii.

W pierwszym głosowaniu żaden z kandydatów nie uzyskał bezwzględnej większości głosów (prof. Marek Konarzewski – 102, prof. Adam Liebert – 65, prof. Paweł Rowiński – 61). Zgodnie z regulaminem w drugiej turze zmierzyli się dwaj kandydaci z największym poparciem. Prof. Marek Konarzewski uzyskał w niej 120 głosów, a prof. Adam Liebert – 99.

Zgromadzenie Ogólne podjęło uchwałę stwierdzającą ważność wyboru. Zgodnie z ustawą o Polskiej Akademii Nauk akt powołania prezesa Akademii wydaje Prezes Rady Ministrów.

Kandydatów na prezesa PAN zgłaszały grupy co najmniej 20 członków krajowych Akademii. Komisja Wyborcza, której przewodniczy prof. Hubert Izdebski, 28 września 2026 r. uznała, że wszystkie trzy zgłoszenia spełniają wymogi regulaminu. W wyborach kandydowali – w kolejności alfabetycznej – prof. Marek Konarzewski, członek korespondent PAN, prof. Adam Liebert, członek korespondent PAN, oraz prof. Paweł Rowiński, członek rzeczywisty PAN.

Kim jest (nowy) prezes PAN

Prof. dr hab. Marek Konarzewski jest pracownikiem naukowym Uniwersytetu w Białymstoku oraz Uniwersytetu Warszawskiego. Bada mechanizmy ewolucji wydatkowania energii u zwierząt, wykorzystując opracowane przez siebie linie myszy laboratoryjnych. Pełnił funkcję radcy-ministra ds. wymiany naukowo-technologicznej w Ambasadzie RP w Waszyngtonie oraz doradcy ministra spraw zagranicznych ds. nauki i technologii. Od 2010 r. jest członkiem korespondentem Polskiej Akademii Nauk, a od 2023 r. prezesem PAN. Ustawa o PAN pozwala pełnić funkcję prezesa nie dłużej niż przez dwie pełne kadencje – kadencja 2027–2030 będzie więc ostatnią kadencją prof. Konarzewskiego na tym stanowisku.

Wiceprezesów Akademia wybierze w grudniu

Podczas 157. sesji Zgromadzenie Ogólne ustaliło również, że w kadencji 2027–2030 Akademia będzie miała 5 wiceprezesów. Kandydatów na te funkcje – reprezentujących odrębne specjalności naukowe – zgłasza prezes-elekt. Wiceprezesów PAN Zgromadzenie Ogólne wybierze podczas kolejnej, 158. sesji, która odbędzie się 10 grudnia 2026 r., na tych samych zasadach co prezesa: w głosowaniu tajnym, bezwzględną większością ważnie oddanych głosów.

Do końca 2026 r. Akademią kierują obecne władze: prezes prof. Marek Konarzewski oraz wiceprezesi – prof. Aleksander Welfe (pierwszy wiceprezes), prof. Dariusz Jemielniak, prof. Natalia Sobczak i prof. Mirosława Ostrowska.

Więcej informacji

Informacje o kandydatach, uzasadnienia kandydatur oraz regulamin wyborów dostępne są na stronie: Wybory Prezesa PAN na kadencję 2027–2030.