03 lutego 2026

Naukowcy z IIMCB dołączają do prac nad technologią przypisywania wirusów do gospodarzy

Dr Ewelina Małecka oraz dr Stefan Bresson z Międzynarodowego Instytutu Biologii Molekularnej i Komórkowej w Warszawie (IIMCB) dołączyli do projektu VirHoX. Wraz z partnerami z Europy zbadają dotąd nieznane powiązania między wirusami a ich gospodarzami. Celem projektu jest opracowanie uniwersalnego narzędzia do mapowania relacji wirus-gospodarz, które wesprze m.in. badania nad nowo pojawiającymi się patogenami.

– Wirusy zakażają organizmy ze wszystkich domen życia. Odgrywają istotną rolę w ekosystemach i kształtowaniu bioróżnorodności, a także wpływają na zdrowie człowieka. Mimo to spośród tysięcy skatalogowanych wirusów zdecydowana większość wciąż pozostaje „sierotami” – bez przypisanego gospodarza – mówi dr Stefan Bresson, kierownik Laboratorium Wirusów RNA w IIMCB.

Przyporządkowanie wirusów do gospodarzy od dawna stanowi wyzwanie, ograniczając rozwój wiedzy biologicznej i wdrożeń medycznych. Wirusy nie są zdolne do samodzielnego namnażania. Poza komórkami gospodarza występują jako materiał genetyczny zamknięty w białkowej osłonce. Aby się replikować, wprowadzają swój materiał genetyczny do komórki gospodarza i wykorzystują jej mechanizm translacyjny do produkcji własnych białek.

– W trakcie infekcji wirusy zawsze polegają na rybosomach komórki gospodarza, które przeprowadzają translację wirusowego mRNA do białek. Dzięki powiązaniu wirusowego mRNA z komórkowymi rybosomami możliwe będzie – przynajmniej w założeniu – przypisanie danego wirusa do jego rzeczywistego gatunku gospodarza – mówi dr Ewelina Małecka, kierowniczka Laboratorium Regulacji Genów Prokariotycznych w IIMCB. Na tym też opiera się technologia VirHoX.

Dr Małecka i dr Bresson będą współtworzyć technologię umożliwiającą fizyczne łączenie komórkowego rybosomalnego RNA (rRNA) z RNA wirusów oraz badać translację wirusową w zróżnicowanych parach wirus-gospodarz, skupiając się na możliwościach aplikacyjnych tej metody.

Projekt VirHoX jest koordynowany przez Uniwersytet w Padwie, a w jego realizację zaangażowane są: Instytut Pasteura w Paryżu, Institute of Science and Technology Austria (ISTA), francuskie Narodowe Centrum Badań Naukowych (CNRS), Uniwersytet w Trieście, Uniwersytet w Oslo, FIZ Karlsruhe – Leibniz Institute for Information Infrastructure oraz partner przemysłowy Eubiome. Projekt VirHoX jest finansowany przez Europejską Radę ds. Innowacji (EIC), a jego łączny budżet wynosi 3,5 mln euro.

Więcej informacji o projekcie na stronie (w wersji angielskiej): https://virhox.eu/


Projekt otrzymał dofinansowanie z programu Unii Europejskiej „Horyzont Europa” na rzecz badań naukowych i innowacji na podstawie umowy grantowej nr 101186013. Wyrażone poglądy i opinie należą wyłącznie do autorów i nie muszą odzwierciedlać stanowiska Unii Europejskiej ani Europejskiej Rady ds. Innowacji oraz Agencji Wykonawczej ds. Małych i Średnich Przedsiębiorstw (EISMEA). Unia Europejska ani instytucja przyznająca grant nie ponoszą odpowiedzialności za treści w nim zawarte.