Profesor Jerzy Duszyński i profesor Paweł Rowiński członkami Narodowej Akademii Nauk Ukrainy

1 maja 2025 roku odbyło się posiedzenie Ogólnego Zgromadzenia Narodowej Akademii Nauk Ukrainy (NAN Ukrainy), podczas którego wybrano nowych członków rzeczywistych, członków korespondentów oraz zagranicznych. W prestiżowym gronie korporantów pochodzących z zagranicy znaleźli się dwaj wybitni polscy naukowcy – prof. Jerzy Duszyński oraz prof. Paweł Rowiński.

Nasi eksperci

Prof. dr hab Jerzy Duszyński, członek rzeczywisty PAN był prezesem Polskiej Akademii Nauk w latach 2015–2022. Obecnie pełni funkcję doradcy Prezesa PAN, delegowanego głównie do spraw wspierania nauki w Ukrainie. Jest profesorem w Instytucie Biologii Doświadczalnej im. M. Nenckiego PAN od 1993 roku (był dyrektorem Instytutu w latach 2002–2008) i członkiem PAN od 2007 roku. Zainteresowania badawcze Profesora koncentrują się na bioenergetyce, roli mitochondriów w funkcjonowaniu komórek i chorobach neurodegeneracyjnych.

Opublikował liczne prace naukowe w prestiżowych czasopismach naukowych: Science, Biochemistry, Nature Prot., J. Biol. Chem., Biochem. Biophys. Acta, FEBS Letter itp. Pełnił funkcję wiceministra odpowiedzialnego za naukę w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego (2008–2009). Jest członkiem Academia Europaea, Chińskiej Akademii Nauk (członek zagraniczny) i Narodowej Akademii Nauk Ukrainy (członek zagraniczny). Jest członkiem rady doradczej Chińskiej Akademii Nauk Medycznych.

Otrzymał liczne nagrody zagraniczne: Francuski Oficer Palm Akademickich, Doktor Honoris Causa Narodowej Ukraińskiej Akademii Nauk, Japoński Medal Wschodzącego Słońca ze Wstążkami itp. Był członkiem Rady Powierniczej w Barcelońskim Instytucie Badań nad Biomedycyną.

Prof. dr hab. Paweł Rowiński, członek rzeczywisty PAN jest hydrologiem i hydrodynamikiem. Jego zainteresowania naukowe skupiają się wokół metod statystycznych w hydrologii, inteligentnych analiz danych, turbulencji rzecznych oraz zmian klimatu. W latach 2015–2022, przez dwie kadencje, pełnił funkcję wiceprezesa Polskiej Akademii Nauk. Prof. Paweł Rowiński w 2024 r., został nowym prezesem Europejskiej Federacji Akademii Nauk (ALLEA). To pierwszy Polak na czele tej organizacji. Od 2018 roku zasiada w jej Zarządzie. Swoją kadencję rozpoczął 1 czerwca.

Był współtwórcą i pierwszym przewodniczącym Centrum Badań Ziemi i Planet GeoPlanet PAN, skupiającego pięć instytutów PAN. Od 2006 roku kieruje Międzynarodową Szkołą Hydrauliki pod auspicjami International Association of Hydraulic Research IAHR oraz Komitetu Gospodarki Wodnej PAN. Jest także zastępcą przewodniczącego rady europejskiej sieci akademii SAPEA (Science Advice for Policy by European Academies). W 2023 roku powrócił na fotel dyrektora Instytutu Geofizyki PAN (kierował placówką już w latach 2008–2015).

Ma na koncie blisko 200 publikacji naukowych. W 2021 roku z ramienia International Association for Hydro-Environment Engineering and Research (IAHR) był organizatorem 6th IAHR Europe Congress „No frames, no borders” (500 uczestników z 52 państw).

Strategiczny rozwój badań naukowych

Prezydium NAN Ukrainy ogłosiło wybory na 12 miejsc dla członków rzeczywistych,
41 miejsc dla członków korespondentów oraz 10 miejsc dla członków zagranicznych. Nabór odbył się w 37 specjalnościach naukowych, szczególnie istotnych dla międzynarodowej pozycji ukraińskiej nauki. Ważnym kryterium selekcji było nominowanie kandydatów reprezentujących nie tylko instytuty NAN Ukrainy, lecz także uczelnie wyższe oraz inne instytucje naukowo-badawcze kraju. Wysokie zainteresowanie społeczności naukowej przełożyło się na imponującą liczbę zgłoszeń – o 12 miejsc akademickich ubiegało się 32 kandydatów, a o 41 miejsc członków korespondentów aż 137 kandydatów.

Otwartość i rzetelność wyborów

Proces wyborczy odbył się zgodnie ze Statutem NAN Ukrainy, w warunkach pełnej otwartości, zapewniając swobodę dyskusji i transparentność głosowania. Wydziały NAN współpracowały z komisjami eksperckimi, które rekomendowały najlepszych kandydatów. Ostatecznie, podczas tajnego głosowania, wybrano 12 akademików oraz 39 członków korespondentów. Wśród członków zagranicznych NAN Ukrainy znaleźli się prof. Paweł Rowiński (Wydział Nauk o Ziemi NAN Ukrainy) oraz prof. Jerzy Duszyński (Wydział Biochemii, Fizjologii i Biologii Molekularnej NAN Ukrainy).