IFiS PAN: Seminarium Fenomenologia współczesna „KIEDY RZECZ STAJE SIĘ PRZEDMIOTEM”
Polskie Towarzystwo Fenomenologiczne
Instytut Filozofii i Socjologii PAN
zapraszają na wykład z cyklu
„Fenomenologia współczesna”
Monika Adamczyk-Enriquez
KIEDY RZECZ STAJE SIĘ PRZEDMIOTEM
O konstytucji rzeczy w filozofii Edyty Stein.
Przyczynek do dyskusji nad epistemologicznym idealizmem Edyty Stein
29 maja (czwartek), godz. 17:00
Link do wykładu: https://zoom.us/j/92779005097?pwd=OqWC0BmkaHtWBgShhX1MdgI4htFwIB.1
W swoim wystąpieniu podejmuję próbę rekonstrukcji i interpretacji stanowiska Edyty Stein wobec problematyki konstytucji rzeczy, analizując je w kontekście sporu między realizmem a idealizmem w tradycji fenomenologicznej. Choć Stein bywa często zaliczana do nurtu tzw. fenomenologii realistycznej, jej myśl okazuje się znacznie bardziej złożona i nie poddaje się prostym klasyfikacjom. Już sama jej recepcja Husserlowskiego transcendentalizmu nie jest tak jednoznacznie krytyczna, jak sugeruje to część literatury przedmiotu.
W centrum mojej analizy znajdują się subtelne rozważania Stein dotyczące relacji między danymi zmysłowymi, schematami rzeczy, kategoriami a świadomością. Z przeprowadzonej analizy wynika, że Stein wypracowuje oryginalne, pośrednie stanowisko, które unika zarówno jednostronnego idealizmu metafizycznego, jak i naiwnego realizmu. Proponuje fenomenologiczną „drogę środka”, łączącą formacyjną aktywność świadomości w procesie poznania z afirmacją realności świata. Tym samym ujawnia się potencjał jej myśli jako propozycji mediacyjnej, zdolnej przekraczać skrajne ujęcia — zarówno bytu, jak i świadomości.
Dr Monika Adamczyk-Enriquez od ponad 15 lat zajmuje się fenomenologią niemiecką oraz filozofią religii. Doktoryzowała się pod kierunkiem prof. Tadeusza Gadacza, na podstawie pracy poświęconej etyczno-antropologicznym i teologicznym implikacjom myślenia Edmunda Husserla, którą opublikowała w 2022 roku nakładem wydawnictwa Echter Verlag. Od 2019 roku związana jest z Archiwum Edyty Stein w Kolonii, gdzie od 2022 roku pełni funkcję zastępcy dyrektora. Od 2024 roku współpracuje także z Uniwersytetem Ignatianum w Krakowie. Aktywnie współpracuje z ośrodkami naukowymi m.in. w Chile, Meksyku, Argentynie, Rzymie i Paryżu, promując myśl Edyty Stein. Była redaktorką gościnną specjalnego numeru pisma Steiniana (2024), poświęconego badaniom nad Stein w krajach hiszpańskojęzycznych. Obecnie przygotowuje numer specjalny Steiniana na rok 2025, poświęcony nowym kierunkom badawczym w myśli Stein, w których jej koncepcje znajdują zastosowanie m.in. w pedagogice, psychologii, bioetyce oraz badaniach literackich. Własne badania dr Adamczyk-Enriquez koncentrują się na oryginalnej pozycji Edyty Stein w sporze o idealizm i realizm w ramach tradycji fenomenologicznej.